เลือก รองเท้าเซฟตี้ ให้ผ่าน Safety Audit ต้องดูจุดไหน

เลือกรองเท้าเซฟตี้ให้ผ่าน Safety Audit ต้องดูจุดไหน

การเลือกรองเท้าเซฟตี้ให้ผ่าน Safety Audit ไม่ได้ดูแค่ว่าเป็น “รองเท้าหัวเหล็ก” หรือไม่ แต่ต้องตรวจให้ครบว่าเหมาะกับความเสี่ยงของพื้นที่ทำงาน เช่น ของตกใส่เท้า พื้นลื่น น้ำมัน สารเคมี ไฟฟ้า ความร้อน หรือของมีคมแทงทะลุพื้นรองเท้า โดยรองเท้าที่เหมาะสมควรมีมาตรฐานรองรับ เช่น มอก. 523-2564, EN ISO 20345 หรือ ASTM F2413 พร้อมเอกสารรับรอง รุ่นสินค้า ฉลาก และสภาพรองเท้าที่ใช้งานได้จริง

สำหรับโรงงาน คลังสินค้า งานก่อสร้าง และพื้นที่อุตสาหกรรม การเลือก Safety Shoes ที่ถูกต้องช่วยลดความเสี่ยงจากอุบัติเหตุ และช่วยให้การตรวจ Safety Audit เป็นระบบมากขึ้น เพราะผู้ตรวจสามารถเช็กได้ว่ารองเท้าที่พนักงานใช้อยู่ตรงกับลักษณะงานจริง ไม่ใช่แค่ใส่ให้ครบตามระเบียบ

ทำไมรองเท้าเซฟตี้ถึงสำคัญต่อ Safety Audit

ในหลายองค์กร รองเท้าเซฟตี้เป็นหนึ่งใน PPE ที่ผู้ตรวจ Safety Audit มักตรวจเป็นอันดับต้น ๆ เพราะเท้าเป็นส่วนที่เสี่ยงต่อการบาดเจ็บจากหลายสาเหตุ เช่น วัตถุตกใส่ รถเข็นหรือพาเลททับ ของมีคมแทงทะลุ พื้นเปียกลื่น ไฟฟ้าสถิต หรือสารเคมีกระเด็นใส่

OSHA ระบุว่านายจ้างต้องมั่นใจว่าพนักงานใช้รองเท้าป้องกันเท้าเมื่อทำงานในพื้นที่ที่มีความเสี่ยงจากของตก ของกลิ้งทับ วัตถุแทงทะลุพื้นรองเท้า หรืออันตรายด้านไฟฟ้า ดังนั้นการเลือก Safety Shoes จึงควรเริ่มจาก “ความเสี่ยงของงาน” ไม่ใช่เริ่มจากราคา รุ่น หรือดีไซน์เพียงอย่างเดียว

จุดที่ต้องดูก่อนเลือกรองเท้าเซฟตี้ให้ผ่าน Safety Audit

1. ต้องรู้ก่อนว่าพื้นที่ทำงานมีความเสี่ยงอะไร

รองเท้าเซฟตี้แต่ละรุ่นไม่ได้เหมาะกับทุกงานเสมอไป งานคลังสินค้าอาจต้องเน้นหัวรองเท้ากันกระแทกและพื้นกันลื่น งานไฟฟ้าต้องดูคุณสมบัติป้องกันไฟฟ้า งานโรงงานอาหารอาจต้องเน้นพื้นกันลื่น กันน้ำ และทำความสะอาดง่าย ส่วนงานที่มีตะปู เศษเหล็ก หรือของมีคม ต้องดูพื้นกันแทงทะลุเป็นพิเศษ

การทำ Hazard Assessment หรือประเมินความเสี่ยงก่อนเลือกซื้อ จะช่วยให้ Safety Audit ตอบคำถามได้ชัดเจนว่า “ทำไมพื้นที่นี้ต้องใช้รองเท้าประเภทนี้”

2. ตรวจมาตรฐานรองเท้าเซฟตี้

จุดสำคัญของ Safety Audit คือรองเท้าต้องมีมาตรฐานหรือเอกสารรับรองที่ตรวจสอบได้ ไม่ควรเลือกจากคำโฆษณาเพียงอย่างเดียว

ในประเทศไทยมีมาตรฐาน มอก. 523-2564 รองเท้าหนังนิรภัย ซึ่งเป็นมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมสำหรับรองเท้าหนังนิรภัย ส่วนมาตรฐานสากลที่พบได้บ่อย เช่น EN ISO 20345 และ ASTM F2413 โดย ASTM F2413 ครอบคลุมข้อกำหนดขั้นต่ำด้านประสิทธิภาพของรองเท้าป้องกันอันตรายในสถานที่ทำงาน

3. ดูหัวรองเท้านิรภัย

หัวรองเท้าเป็นส่วนที่ใช้ป้องกันแรงกระแทกจากของตกใส่เท้า หรือแรงกดจากวัตถุหนัก เช่น พาเลท รถเข็น เหล็ก เครื่องมือ หรือชิ้นงานในไลน์ผลิต

วัสดุหัวรองเท้าที่พบได้บ่อย ได้แก่

สำหรับการตรวจ Safety Audit ควรมีข้อมูลชัดเจนว่ารุ่นที่ใช้งานเป็นหัวรองเท้าประเภทใด และผ่านมาตรฐานใด

4. ตรวจพื้นรองเท้าว่ากันลื่นได้จริงหรือไม่

พื้นลื่นเป็นสาเหตุหลักของอุบัติเหตุในโรงงาน คลังสินค้า โรงพยาบาล ร้านอาหาร และพื้นที่ผลิตที่มีน้ำหรือน้ำมัน การเลือกรองเท้าเซฟตี้จึงต้องดูพื้นรองเท้า ไม่ใช่ดูแค่หัวเหล็ก

มาตรฐาน EN ISO 20345:2022 มีการปรับเรื่องการทดสอบการกันลื่น โดยการระบุแบบ SRA, SRB และ SRC เดิมไม่ถูกใช้ในรูปแบบเดิมแล้ว และมีเครื่องหมาย SR สำหรับการทดสอบการลื่นเพิ่มเติมบนพื้นกระเบื้องกับกลีเซอรอล

5. ดูพื้นกันแทงทะลุ

งานก่อสร้าง งานคลังสินค้า งานซ่อมบำรุง และพื้นที่ที่มีเศษเหล็ก ตะปู ลวด หรือของมีคม ควรเลือกรองเท้าที่มีแผ่นกันแทงทะลุบริเวณพื้นรองเท้า เพื่อป้องกันวัตถุแหลมแทงจากด้านล่าง

วัสดุกันแทงทะลุอาจเป็นแผ่นเหล็กหรือวัสดุคอมโพสิต ซึ่งแต่ละแบบมีจุดเด่นต่างกัน แผ่นเหล็กมีความแข็งแรงสูง ส่วนคอมโพสิตมีน้ำหนักเบาและยืดหยุ่นกว่า เหมาะกับงานที่ต้องเดินหรือยืนนาน

6. ตรวจคุณสมบัติด้านไฟฟ้า

บางพื้นที่ต้องใช้รองเท้าเซฟตี้ที่มีคุณสมบัติเฉพาะด้านไฟฟ้า เช่น งานไฟฟ้า งานอิเล็กทรอนิกส์ ห้อง Server ไลน์ผลิตชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ หรือพื้นที่ที่ต้องควบคุมไฟฟ้าสถิต

จุดนี้ควรเลือกให้ตรงกับความเสี่ยงจริง เพราะรองเท้ากันไฟฟ้ากับรองเท้า ESD ไม่ได้มีหน้าที่เหมือนกันทั้งหมด

7. ดูวัสดุ Upper และพื้นรองเท้า

รองเท้าเซฟตี้ที่ดีต้องทนกับสภาพแวดล้อมของงานจริง เช่น น้ำมัน ความชื้น ฝุ่น สารเคมี หรือการเสียดสี หากเลือกวัสดุไม่เหมาะ รองเท้าอาจเสื่อมเร็ว พื้นแตก หนังลอก หรือเสียรูป ทำให้ไม่ผ่านการตรวจสภาพระหว่าง Audit

วัสดุที่ควรพิจารณา ได้แก่ หนังแท้ หนังสังเคราะห์ PU ยาง Nitrile หรือวัสดุกันน้ำ ขึ้นอยู่กับประเภทงานและงบประมาณ

8. ต้องใส่สบายและเหมาะกับการใช้งานจริง

รองเท้าเซฟตี้ที่ผ่านมาตรฐานแต่ใส่ไม่สบาย อาจทำให้พนักงานไม่อยากใส่ หรือใส่ผิดวิธี เช่น เหยียบส้น ถอดเชือก หรือเปลี่ยนไปใช้รองเท้าส่วนตัว ซึ่งเป็นประเด็นที่ Safety Audit อาจพบได้บ่อย

สิ่งที่ควรดูเพิ่มเติมคือ น้ำหนักรองเท้า ความกว้างหน้าเท้า การระบายอากาศ พื้นด้านใน การรองรับแรงกระแทก และความเหมาะสมกับชั่วโมงการทำงาน

ตารางเช็กเลือกรองเท้าเซฟตี้ตามประเภทงาน

Checklist สำหรับตรวจรองเท้าเซฟตี้ก่อน Safety Audit

ก่อนถึงวันตรวจ ควรตรวจรองเท้าเซฟตี้ของพนักงานให้ครบตามรายการนี้

เอกสารที่ควรเตรียมให้พร้อมสำหรับ Safety Audit

นอกจากตัวรองเท้าแล้ว เอกสารก็สำคัญมาก โดยเฉพาะองค์กรที่ต้องผ่านการตรวจจากลูกค้า โรงงานคู่ค้า หรือระบบ ISO

เอกสารที่ควรมี ได้แก่

1. รายการรุ่นรองเท้าเซฟตี้ที่ใช้งานในแต่ละแผนก

2. ใบรับรองมาตรฐาน หรือเอกสารจากผู้ผลิต

3. ใบเสนอราคา / ใบกำกับภาษี / เอกสารจัดซื้อ

4. บันทึกการแจกจ่าย PPE ให้พนักงาน

5. แบบฟอร์มตรวจสภาพรองเท้าประจำรอบ

6. Risk Assessment ของพื้นที่ทำงาน

7. ข้อกำหนด PPE ของบริษัท

เอกสารเหล่านี้ช่วยให้การ Audit ดูเป็นระบบ และแสดงให้เห็นว่าองค์กรไม่ได้เลือกซื้อรองเท้าแบบทั่วไป แต่เลือกตามความเสี่ยงของงานจริง

ข้อผิดพลาดที่ทำให้รองเท้าเซฟตี้ไม่ผ่าน Safety Audit

หลายองค์กรมีรองเท้าเซฟตี้ให้พนักงานแล้ว แต่ยังมีโอกาสไม่ผ่าน Audit เพราะปัญหาเล็ก ๆ ที่มักถูกมองข้าม เช่น

• ใช้รองเท้าผิดประเภทกับพื้นที่ทำงาน

• รองเท้ามีหัวนิรภัย แต่ไม่มีเอกสารมาตรฐาน

• พื้นรองเท้าสึกจนกันลื่นไม่ได้

• พนักงานใส่ไม่ถูกวิธี หรือเหยียบส้นรองเท้า

• ไม่มีประวัติการแจกจ่าย PPE

• ไม่มีรอบตรวจสภาพรองเท้า

• เลือกรุ่นเดียวใช้ทั้งโรงงาน ทั้งที่ความเสี่ยงแต่ละพื้นที่ต่างกัน

• ซื้อจากราคาอย่างเดียว โดยไม่ดูคุณสมบัติด้านความปลอดภัย

สรุป

การเลือกรองเท้าเซฟตี้ให้ผ่าน Safety Audit ควรเริ่มจากการประเมินความเสี่ยงของหน้างาน แล้วเลือกคุณสมบัติให้ตรงกับพื้นที่จริง เช่น หัวนิรภัย พื้นกันลื่น พื้นกันแทงทะลุ กันน้ำมัน กันไฟฟ้า หรือกันน้ำ จากนั้นต้องตรวจมาตรฐาน เอกสารรับรอง สภาพรองเท้า และพฤติกรรมการใช้งานของพนักงานควบคู่กัน

รองเท้าเซฟตี้ที่ดีไม่ใช่แค่ใส่แล้วดูปลอดภัย แต่ต้องตอบได้ว่า “ป้องกันความเสี่ยงอะไร” “มีมาตรฐานอะไรรับรอง” และ “เหมาะกับพื้นที่ทำงานจริงหรือไม่” เมื่อเตรียมครบทั้งสินค้า เอกสาร และระบบตรวจติดตาม โอกาสผ่าน Safety Audit ก็จะสูงขึ้น และยังช่วยลดอุบัติเหตุในองค์กรได้จริง

FAQ: คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการเลือกรองเท้าเซฟตี้ให้ผ่าน Safety Audit

1. รองเท้าเซฟตี้แบบไหนถึงจะผ่าน Safety Audit?

รองเท้าเซฟตี้ที่มีโอกาสผ่าน Safety Audit ควรมีมาตรฐานรับรองชัดเจน เหมาะกับความเสี่ยงของพื้นที่ทำงาน และอยู่ในสภาพพร้อมใช้งาน เช่น หัวรองเท้าไม่เสียรูป พื้นไม่สึก และพนักงานใส่อย่างถูกต้อง

2. รองเท้าหัวเหล็กกับรองเท้าเซฟตี้เหมือนกันไหม?

ไม่เหมือนกันทั้งหมด รองเท้าหัวเหล็กเป็นเพียงหนึ่งประเภทของรองเท้าเซฟตี้ แต่รองเท้าเซฟตี้อาจมีคุณสมบัติอื่นเพิ่มเติม เช่น พื้นกันลื่น กันน้ำมัน กันแทงทะลุ กันไฟฟ้า หรือ ESD

3. ต้องใช้รองเท้าเซฟตี้มาตรฐานอะไร?

ขึ้นอยู่กับข้อกำหนดขององค์กรและลักษณะงาน โดยมาตรฐานที่พบได้บ่อย ได้แก่ มอก. 523-2564, EN ISO 20345 และ ASTM F2413 ควรตรวจเอกสารจากผู้ผลิตหรือผู้จำหน่ายทุกครั้งก่อนจัดซื้อ

4. รองเท้าพื้นกันลื่นจำเป็นกับทุกโรงงานไหม?

จำเป็นมากในพื้นที่ที่มีพื้นเปียก น้ำมัน ฝุ่น หรือมีการเดินเคลื่อนย้ายสินค้าบ่อย แม้พื้นที่ดูแห้ง แต่หากมีโอกาสเกิดการลื่นล้ม ก็ควรเลือกรองเท้าที่มีพื้นกันลื่น

5. รองเท้าสึกแล้วยังใช้ต่อได้ไหม?

ไม่ควรใช้ต่อหากพื้นสึกมาก หัวรองเท้าเสียรูป พื้นแตก หรือวัสดุเริ่มเสื่อม เพราะอาจลดประสิทธิภาพการป้องกัน และอาจถูกบันทึกเป็นข้อบกพร่องระหว่าง Safety Audit

6. ควรเปลี่ยนรองเท้าเซฟตี้บ่อยแค่ไหน?

ขึ้นอยู่กับความหนักของงานและสภาพรองเท้า โดยควรมีรอบตรวจสภาพเป็นประจำ หากพบว่าพื้นสึก หัวรองเท้าเสียหาย หรือรองเท้าไม่สามารถป้องกันความเสี่ยงได้เหมือนเดิม ควรเปลี่ยนทันที

7. ใช้รองเท้าเซฟตี้รุ่นเดียวทั้งโรงงานได้ไหม?

ทำได้เฉพาะกรณีที่ความเสี่ยงของทุกพื้นที่ใกล้เคียงกัน แต่ถ้าแต่ละแผนกมีความเสี่ยงต่างกัน เช่น งานไฟฟ้า งานคลังสินค้า งานสารเคมี หรืองานพื้นเปียก ควรเลือกรุ่นให้เหมาะกับแต่ละพื้นที่

8. Safety Audit ตรวจอะไรบ้างเกี่ยวกับรองเท้าเซฟตี้?

โดยทั่วไปจะตรวจว่าพนักงานใส่รองเท้าเซฟตี้ถูกต้องหรือไม่ รองเท้ามีมาตรฐานหรือเอกสารรับรองหรือไม่ สภาพรองเท้ายังปลอดภัยหรือไม่ และรองเท้าที่ใช้ตรงกับความเสี่ยงของพื้นที่ทำงานหรือไม่

#รองเท้าเซฟตี้ #รองเท้านิรภัย #รองเท้าเซฟตี้งานกลางแจ้ง #รองเท้าเซฟตี้กันน้ำ #รองเท้าเซฟตี้กันลื่น #รองเท้าเซฟตี้ทนแดด #รองเท้าเซฟตี้ทนฝน #อุปกรณ์เซฟตี้ #PPE #SafetyShoes #รองเท้าทำงาน #รองเท้า safety

• ปรึกษาฟรีทาง  Line : @516hquje
• สนใจสินค้ารองเท้าเซฟตี้  >>  ดูรายละเอียด  <<
• Facebook : Master Safety ตัวแทนนำเข้า Safety Jogger รายใหญ่ที่สุดในไทย
• บทความก่อนหน้าเกี่ยวกับ : รองเท้าเซฟตี้